Cảm ơn quý thầy cô đã đến dự tiết học!
Chúc các em ngoan, học giỏi!

• Trong vốn từ vựng có một nhóm từ quan trọng
được gọi là từ Hán Việt, ví dụ: khoan dung, nhân
ái, hải sản, …..
• Nhóm từ này chủ yếu là từ phức bao gồm các
tiếng có nghĩa nhưng thường không có khả năng
sử dung độc lập như từ đơn.
• Cho nên mỗi tiếng của từ thuộc nhóm này được
gọi là yếu tố Hán Việt , ví dụ như:
Yếu tố Hán Việt (hải+ sản)= từ Hán Việt (hải sản)
2

Yếu tố HV
Giới

Nghĩa
Cõi, nơi tiếp giáp
Răn, kiêng
Ở giữa, làm trung gian
Chỉ đồ kim khí
Chỉ một loại cây

Ví dụ (từ HV)
biên giới, địa giới,…
giới nghiêm, cảnh giới,..
giới thiệu, môi giới,..
cơ giới hóa, khí giới, …
cây kinh giới

3

LỄ XƯỚNG DANH KHOA ĐINH DẬU
Nhà nước ba năm mở một khoa,
Trường Nam thi lẫn với trường Hà.
Lôi thôi sĩ tử vai đeo lọ,
Ậm oẹ quan trường miệng thét loa.
Cờ kéo rợp trời quan sứ đến,
Váy lê quét đất mụ đầm ra.
Nhân tài đất Bắc nào ai đó,
Ngoảnh lại mà trông cảnh nước nhà.

LỄ XƯỚNG DANH KHOA ĐINH DẬU
Nhà nước ba năm mở một khoa,
Trường Nam thi lẫn với trường Hà.
Lôi thôi sĩ tử vai đeo lọ,
Ậm oẹ quan trường miệng thét loa.
Cờ kéo rợp trời quan sứ đến,
Váy lê quét đất mụ đầm ra.
Nhân tài đất Bắc nào ai đó,
Ngoảnh lại mà trông cảnh nước nhà.

Yếu tố Hán Việt

Nghĩa

1. sĩ

a. khoảng đất trống, rộng rãi hoặc nơi tụ
họp đông người

2. tử

b. chỉ chức vụ trong bộ máy nhà nước
phong kiến

3. trường

c. học trò, người có học vấn

4. quan

d. chỉ một người nào đấy

Yếu tố
Hán Việt

Nghĩa

sĩ

học trò, người có học vấn

tử

chỉ một người nào đấy

trường

khoảng đất trống, rộng rãi hoặc
nơi tụ họp đông người

quan

chỉ chức vụ trong bộ máy nhà
nước phong kiến

Từ Hán Việt

sĩ phu, sĩ diện

Yếu tố
Hán Việt

Nghĩa

Từ Hán Việt

sĩ

học trò, người có học vấn

sĩ phu, sĩ diện

tử

chỉ một người nào đấy

sĩ tử, tài tử, lãng tử

trường

khoảng đất trống, rộng rãi hoặc Qủang trường, trường
nơi tụ họp đông người
học….

quan

chỉ chức vụ trong bộ máy nhà
nước phong kiến

quan văn, quan võ, quan

Yếu tố Hán Việt
Gian: lừa dối, xảo trá
Gian: giữa, khoảng giữa
Gian: khó khăn, vất vả

Từ có yếu tố Hán Việt tương ứng

Yếu tố Hán Việt

Từ có yếu tố Hán Việt tương ứng

Gian: lừa dối, xảo trá

gian ác, giản giảo, gian hiểm, ….

Gian: giữa, khoảng giữa

trung gian, không gian, …..

Gian: khó khăn, vất vả

gian khổ, gian nan, gian truân, …..

Yếu tố Hán Việt
nam 1 (chỉ phương hướng)
nam 2 (chỉ giới tính)
thủy 1 (nước)
thủy 2 (khởi đầu)
giai 1 (đẹp)
giai 2 ( ngôi bậc)
Giai 3 (đều, cùng)

Từ có yếu tố Hán Việt cùng nhóm
nghĩa

Yếu tố Hán Việt

Từ có yếu tố Hán Việt gần nghĩa

nam 1 (chỉ phương hướng)
nam 2 (chỉ giới tính)

kim chỉ nam, nam phong, phương
nam
nam quyền, nam sinh, nam tính

thủy 1 (nước)
thủy 2 (khởi đầu)

thuỷ triều, thủy lực, hồng thủy
thủy tổ, khởi thủy, nguyên thủy

giai 1 (đẹp)

giai điệu, giai nhân, giai phẩm, giai
thoại
giai cấp, giai đoạn
Bách niên giai lão

giai 2 ( ngôi bậc)
Giai 3 (đều, cùng)

Thành ngữ
vô tiền khoáng hậu
dĩ hòa vi qúy
đồng sàng dị mộng
độc nhất vô nhị
chúng khẩu đồng tử

Giải nghĩa

Đặt câu

Thành ngữ

Giải nghĩa

vô tiền khoáng hậu

lấy hòa khí, hài hòa làm trọng

dĩ hòa vi qúy

chưa từng xảy ra trong qúa khứ và
khó xảy ra trong tương lai

đồng sàng dị mộng

nhiều người cùng nói lời như nhau

độc nhất vô nhị

độc đáo, duy nhất, có một mà không
có hai

chúng khẩu đồng tử

không cùng chí hướng, quan điểm

Đặt câu

Thành ngữ

Giải nghĩa

Đặt câu

vô tiền khoáng hậu

chưa từng xảy ra trong
qúa khứ và khó xảy ra
trong tương lai

Pha sút bóng ấy thật là
vô tiền khoáng hậu.

dĩ hòa vi qúy

lấy hòa khí, hài hòa làm Anh em nên dĩ hòa vi
trọng
qúy.

đồng sàng dị mộng

không cùng chí hướng, Muốn đạt kết qủa tốt
quan điểm
cần tránh kiểu đồng
sàng dị mộng.

độc nhất vô nhị

độc đáo, duy nhất, có
một mà không có hai

Hịch tướng sĩ là áng
văn độc nhất vô nhị.

chúng khẩu đồng tử

nhiều người cùng nói
lời như nhau

Bọn nó chúng khẩu
đồng tử như vậy ai mà
cãi lại được.